Notatka ma subiektywny, roboczy charakter. Jej zadaniem jest krótki opis tego co na GTL się działo, podstawą do wszelkich dyskusji, formułowania stanowisk będzie protokól z posiedzenia Grupy przygotowany przez obsługujących posiedzenie pracowników FAPA.
Posiedzenie odbyło się 27.04.2017 w MRiRW.
Posiedzenie otworzył i powitał Gości Przewodniczący GTL Witold Magryś – Członek Zarządu Polskiej Sieci LGD, Federacji Regionalnych Sieci LGD. W pierwszym panelu głos zabrał Ryszard Zarudzki Wiceminister Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Wystąpienie dotyczyło zastosowania podejścia LEADER/RLKS w Strategii na rzecz Odpowiedzialnego Rozwoju do 2020 roku (z perspektywą do 2030 r.) i w Pakcie dla obszarów wiejskich. Strategia na Rzecz Odpowiedzialnego Rozwoju (SOR) jest całościowym pomysłem na rozwój kraju. Dotyczy też rozwoju obszarów wiejskich z wykorzystaniem endogenicznego potencjału tych obszarów. Jednym z projektów strategicznych SOR będzie Pakt dla obszarów wiejskich obejmujący 16 strategicznych Planów Operacyjnych dotyczących wszystkich dziedzin życia na wsi oraz dodatkowo 5 programów przygotowywanych we współpracy z innymi ministerstwami. Padły również wstępne zapowiedzi dotyczące przywrócenia programów typu odnowa wsi oraz dokonania zmian w funduszach sołeckich, czy też większego upodmiotowienia sołectw. Pan Minister zwrócił się do wszystkich środowisk o wsparcie, zaangażowanie i wzajemną inspirację. Pakt dla obszarów wiejskich ma powstać do końca czerwca, do września przewidywane są jego szersze konsultacje. Ministerstwo widzi dużą rolę we współpracy ośrodków badawczych, ośrodków doradztwa rolniczego w ramach Narodowego Centrum Badań i Rozwoju, a także w ramach powstającego systemu Gospostrateg. Docenił pierwsze doświadczenia RLKS w 2 polskich regionach jako podstawę budowy doświadczeń i przenoszenia ich do nowych perspektyw finansowych.

Ryszard Kamiński przewodniczący FAOW apelował o wzmocnienie wspólpracy międzynarodowej, podkreślił słabą pozycję strony polskiej w sieci ELARD, w której ciągle jesteśmy biernym członkiem i nie mamy wpływu na powstające nowe rozwiązania, a przy potencjale naszych LGD moglibyśmy być kreatorem tej polityki. W październiku w Holandii odbędzie się posiedzenie Europejskiego Parlamentu Wiejskiego, na którym FAOW poprowadzi panel nt.  ubóstwo i wykluczenie społeczne na wsi polskiej i europejskiej. Zwrócił się z prośbą o identyfikację problemów i metod ich rozwiązania. W czerwcu w Krakowie odbędzie się w tej sprawie spotkanie. W kolejnym punkcie była informacja na temat aktualnego stanu wdrażania podejścia LEADER/RLKS i podsumowanie konsultacji z LGD i SW odnośnie wytycznych w zakresie niektórych zasad dokonywania wyboru operacji przez LGD, aneksu do umowy ramowej oraz wytycznych w zakresie jednolitego i prawidłowego wykonywania przez LGD zadań związanych z realizacją LSR. Informacji udzieliła Joanna Gierulska – Zastępca Dyrektora Departamentu ROW. Wedle aktualnych statystyk do połowy kwietnia zostało przekazanych do samorządów województw 7022 wniosków o przyznanie pomocy. Na 203 LGD które przekazały nabory do SW w 81 nie zanotowano protestów. Wspólnie z zespołem proceduralnym GTL i samorządami województw przygotowano trzy wersje wytycznych. Na pojawiające się sygnały dotyczące sankcji w związku z uchybieniami w realizacji danego zobowiązania i zgłaszane zagrożenia w osiągnięciu tzw. „kamieni milowych” proponuje się aneksy do umowy ramowej obejmujące m.in.:
– dla osiągnięcia pierwszego „ kamienia milowego”  przyjąć dane z umów o udzielenie wsparcia a nie jak obecnie z płatności
– wprowadzić barierę w związku z sumowaniem się sankcji, że budżet 19.2 nie może być obniżony o więcej niż 20%
Aneksy będą gotowe do połowy maja, pozostanie wdrożenie przez SW. Odnośnie zmiany wskaźników, to będzie to możliwe, jednak nie ma możliwości przesuwania środków pomiędzy okresami 2016 – 2018, a 2019 – 2023.
W kolejnym punkcie odbyła się dyskusja na temat przygotowania procedur i systemu informatycznego w ARiMR, którą poprowadził Bartosz Szymański, Z-ca Dyrektora Departamentu Działań Delegowanych Agencji. Książki procedur sukcesywnie są przekazywane do SW, ostatnie mają ukazać się w maju. Proceduralnie są przyjmowane uchwałami zarządów samorządów wojewódzkich i tam publikowane.
Generator wniosków będzie odwieszony w maju. Dodatkowo SW otrzyma ustandaryzowany instrument excelowski do archiwizacji i analizy. Na pytanie kiedy będą książki procedur do PO RYBY padła odpowiedź, że pierwsza wersja została przedstawiona do konsultacji i za kilka tygodni zostanie przedstawiona pełna dokumentacja do dyskusji.
Projekt zmian w Planie operacyjnym KSOW – aby w zamian za organizację spotkań sieciujących, sfinansować udział poszczególnych LGD w międzynarodowych spotkaniach został przyjęty. Została przyjęta Uchwała dot. zmian personalnych w zespole proceduralnym GTL.
Szczegółowa relacja z posiedzenia zostanie opublikowana w protokole na stronie www.ksow.pl .

Uwagi do notatki

Szanowni Państwo

Chciałbym się odnieść do uwagi, zawartej w notatce roboczej z 6 spotkania Grupy Tematycznej ds. podejścia LEADER: „Ryszard Kamiński przewodniczący FAOW apelował o wzmocnienie współpracy międzynarodowej, podkreślił słabą pozycję strony polskiej w sieci ELARD, w której ciągle jesteśmy biernym członkiem i nie mamy wpływu na powstające nowe rozwiązania, a przy potencjale naszych LGD moglibyśmy być kreatorem tej polityki.” W pełni przychylam się do apelu o wzmocnienie międzynarodowej współpracy LGD (sam też to już czyniłem), natomiast nie mogę się zgodzić z dalszą częścią zdania.
Polskie LGD reprezentowane są w ELARD od 2009 r., najpierw przez Małopolską Sieć LGD, a obecnie przez Polską Sieć LGD. Przez kilka lat mieliśmy status obserwatora, a obecnie jesteśmy pełnoprawnym członkiem ELARD, co niewiele zmienia de facto w możliwościach naszego udziału w pracach tej organizacji, natomiast różni się znacznie kosztem tego udziału. Praktycznie jesteśmy obecni na każdym spotkaniu ELARD oraz organizowanych przez tę organizację konferencjach. Nie sądzę, by nasza aktywność jako członka podczas spotkań ELARD była inna niż pozostałych członków poza oczywiście osobami pełniącymi funkcje kierownicze w stowarzyszeniu ELARD.
W ubiegłym roku ELARD wykonało raport,  w którego opracowaniu wzięliśmy udział co najmniej jak inne kraje. Część kwestionariusza do raportu, związana z subiektywnymi opiniami (ocenami, np. wskazaniem szans i problemów), została przetłumaczona na język polski i rozesłana polskim LGD. Kilka z nich odesłało swoje propozycje odpowiedzi, które skompilowane zostały przesłane jako głos polskich LGD i zostały uwzględnione w końcowej wersji raportu.
W czerwcu ubiegłego roku, Polska Sieć LGD zorganizowała konferencję, w której przedstawiciele kierownictwa ELARD przedstawili doświadczenia wdrażania mechanizmu RLKS w Europie. Kierownictwo ELARD spotkało się przy tej okazji z Panem Ministrem Ryszardem Zarudzkim. Wizyta w Polsce  została na ostatnim Walnym Zgromadzeniu przytoczona przez członków kierownictwa europejskiego stowarzyszenia jako dobra praktyka.
W listopadzie 2016 r. ELARD zorganizowało bardzo ważną dla siebie konferencję w Tartu, w której udział razem ze mną wzięło 6 osób z 5 polskich LGD (dzięki MRiRW i FAPA). Brały one aktywny udział w warsztatach, zorganizowanych w ramach konferencji, których celem było wypracowanie tekstu Deklaracji z Tartu. Ostateczny tekst Deklaracji opracowany został w ciągu trzech kolejnych miesięcy po konferencji. Przekazaliśmy uwagi do tego tekstu, które zostały uwzględnione w jego ostatecznej wersji m.in. dotyczące właśnie współpracy międzynarodowej LGD. Tekst Deklaracji (dzięki m.in. FAPA) został przetłumaczony na język polski i dostęp do niego znalazł się w Aktualnościach KSOW. Tekst tego obecnie najważniejszego dla ELARD dokumentu jest też dostępny, w języku polskim, na stronie Polskiej Sieci LGD. Informacja o Deklaracji jest sukcesywnie przekazywana różnym podmiotom, w tym masowego przekazu.
Na szczególne zaproszenie  Zastępcy Przewodniczącego ELARD, do udziału w kolejnej edycji LEADERFEST zgłosiło się do tej pory 20 osób, reprezentujących 9 polskich LGD. Czescy partnerzy w pewnym stopniu wspierają nasz udział, ale większość kosztów udziału poniosą polskie LGD. Organizatorzy LEADERFEST uważają już zgłoszoną, naszą reprezentację polskich LGD za wystarczającą.
Dlatego uważam, że mówienie o słabej pozycji strony polskiej w sieci ELARD, biernym członku tej organizacji czy braku wpływu na powstające nowe rozwiązania jest dalece nieuprawnione. Ponadto wpływ na nowe rozwiązania kształtuje się podczas spotkań struktur Europejskiej Sieci na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz na organizowanych przez ENRD seminariach, gdzie jesteśmy zawsze reprezentowani, jeśli jest taka możliwość.
Wszystkie notatki ze spotkań i konferencji ELARD znajdują się na stronie Polskiej Sieci LGD. Są one rozsyłane do polskich LGD, ostatnio w ramach newslettera PS LGD. Podobnie rozsyłane są informacje otrzymywane z ELARD. Notatka z ostatniego Walnego Zgromadzenia ELARD, podobnie jak wspomniana już Deklaracja z Tartu zamieszczona została także w Aktualnościach KSOW.
Odnośnie współpracy międzynarodowej LGD – właśnie powstał raport Grupy Praktyków powołanej w tej kwestii, w którym miałem przyjemność pracować. W raporcie tym, podobnie, jak w Deklaracji z Tartu, wyraźnie wskazuje się, że przede wszystkim to LGD powinny wybierać projekty współpracy, podobnie jak inne projekty. Jest  to zresztą zgodne z wytycznymi Komisji Europejskiej w tej sprawie, już z 2014 r. Mam nadzieję, że w tej kwestii podjęta zostanie w naszym kraju dyskusja i może zmiana legislacyjna, aby ułatwić współpracę międzynarodową i międzyterytorialną LGD, m.in. poprzez uproszczenie procedur (w tym przypadku najlepiej likwidację osobnej procedury dla projektów współpracy), co jest priorytetem prac Europejskiej Sieci na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich i gorącą potrzebą dla trwałości podejścia LEADER/RLKS w Europie, w tym w Polsce.

Pozdrawiam,
Krzysztof Kwatera
Pełnomocnik Zarządu Polskiej Sieci LGD ds. współpracy
Przedstawiciel polskich LGD w strukturach ENRD