Nowa prezydencja ELARD

W dniu 26 listopada 2019 r. w Amarante, Portugalia odbyło się Walne Zebranie ELARD, na którym podjęto decyzję, że w latach 2020-2021 prezydencję obejmie Szwecja. Nowym prezesem ELARD została wybrana Marion Eckardt, reprezentująca Szwedzką Sieć LGD. Nowymi wiceprezesami zostali wybrani Secundino Caso Roiz z Hiszpani oraz Hartmut Berndt z Niemiec. Polska Sieć LGD reprezentowana była przez Prezesa Zarządu Piotr Sadłochę.
Wybór nowego Prezesa ELARD został poprzedzony przedstawieniu sprawozdania z mijającego roku w tym misji w Chinach, której celem było utworzenie w tym kraju pierwszej lgd oraz konferencjom organizowanym przy udziale europejskiego zrzeszenia lgd. Kristtina Tammets z Estonii podsumowała przebieg 10-ciolecia konferencji Linc, które odbyło się we wrześniu w Parnava (Estonia). Natomiast Kristen Brike Lund z Dania zreferowała organizację i przebieg Europejskiego Parlamentu Wiejskiego, który odbył się na początku listopada w Candas w Hiszpanii. Relacja z ERP 2019 wywołała dyskusję o konieczności jasnego podziału obowiązków partnerów ERP przy organizacji kolejnej edycji oraz zmianie sposobu wyboru kraju goszczącego to wydarzenie. W trakcie dyskusji Piotr Sadłocha Prezes Polskiej Sieci LGD zaoferował gotowość organizacji ERP2021 w Polsce.
Sprawozdanie z działalności w 2019 r. zakończone zostało przedstawieniem sprawozdania finansowego, w tym zaległości w regulowaniu składek członkowskich poszczególnych krajowych sieci LGD. Niestety największe zaległości posiada Polska Sieć LGD.
Podczas ostatniego Walnego Zebrania ELARD podjęto również decyzję o przyłączeniu Gruzińskiej Sieci LGD. Jest to pierwsza krajowa sieć LGD spoza Unii Europejskiej, która przystąpiła do ELARD.
Walne Zebranie ELARD zostało poprzedzone konferencją LEADER/CLLD 2019, której otwarcie dokonali wspólnie Maria João Botelho – Prezes ELARD, José Luís Gaspar – Burmistrz Amarante, Maria do Céu Albuquerque – Minister Rolnictwa Portugalii.
Pierwszym prelegentem był dr Loris Servillo z Politechniki w Turynie, który przedstawił wyniki badań przeprowadzonych wspólnie z Stefan Kah z Uniwersytetu w Strathclyde, które dotyczył wdrażania RLKS w Unii Europejskiej. Swoje wystąpienie zaczął od stwierdzenia, że instrument RLKS nie jest powszechnie stosowany w Europie, jedynie w 6 krajach większość grup wdraża strategie wielofunduszowe, na tym tle szczególnie wyróżniają się Czechy, w których RLKS objął cały kraj. Przy czym wybór LGD dokonany został z bardzo dużym opóźnieniem.
Kolejnymi prelegentami byli pochodzący z Czech Radim Srsen, reprezentujący Komitet Regionów oraz Roman Haken, reprezentujący Europejski Komitet Ekonomiczno-Społeczny. W swych prezentacjach omówili zasady działania obu Komitetów, jako ciał doradczych Komisji Europejskiej, jak również swoje doświadczenia związane wdrożeniem RLKS w Europie.
Po tych wystąpieniach głos zabrała Kristtiina Tammets, dotychczasowy wiceprezes ELARD, która przedstawiła wyniki badań przeprowadzonych przez ELARD, które dotyczyły uproszczeń stosowanych w poszczególnych krajach członkowskich we wdrażaniu podejścia LEADER w obecnym okresie programowania. Za wzór uproszczeń, wartych implementowania w całej Europie, wskazała ryczałty zastosowane w Polsce w ramach finansowania lgd’om kosztów bieżących i aktywizacji oraz wspierania nowopowstałych firm, które nazwała radykalnymi. Za dobre przykład wskazał również rozwiązania z Estonii i Finlandii, w których ustanowione zostały ryczałty na koszty pośrednie. Wśród zalecanych rozwiązań, ułatwiających pracę lgd, wskazała system informatyczny zastosowany w Bułgarii, który obejmuje wszystkie fundusze europejskie. Za liderów uproszczeń związanych z wdrażaniem projektów współpracy wskazane zostały Estonia, Finlandia, Szwecja, w których obowiązują proste zasady i ciągły nabór. Portugalia została wyróżniona za wprowadzenie ryczałtów związanych z przygotowawczymi projektami współpracy.
Po prezentacji Kristtiiny głos zabrał Roberta Lukesch, który przedstawił podsumowanie z warsztatów, przeprowadzonych poprzedniego z przedstawicielami poszczególnych krajowych sieci. Warsztaty dotyczyły określenia oczekiwań krajowych sieci lgd od nowych władz ELARD, wśród których wymieniono wymianę dobrych doświadczeń, rozwiązań związanych wdrażaniem RLKS, które powinny być szeroko stosowane we wszystkich krajach UE oraz działania na rzecz rozpowszechnienia RLKS.
Konferencja została zakończona panelem dyskusyjnym z udziałem Christine Falter (DG AGRI), Eleftherios Stavropoulos (DG REGIO), Hartmut Berndt (ELARD), który dotyczył przyszłość RLKS w Europie. Jego uczestnicy wyrażali zdanie, że przedstawione w trakcie konferencji dobre praktyki powinny zostać szeroko zastosowane, we wszystkich krajach członkowskich, ponieważ bez tego nie uda się odbiurokratyzować RLKS. Paneliści wskazywali również na fundusz wiodący, jako rozwiązanie, które powinno usprawnić wdrażania RLKS w przyszłości.

Europejski Parlament Wiejski

Piotr Sadłocha Prezes Zarządu Polskiej Sieci LGD uczestniczył w obradach IV Europejskiego Parlamentu Wiejskiego, które odbywały się w Candas (Asturia, Hiszpania) w dniach 6-9 listopada 2019 r.

W organizowanym co dwa lata spotkaniu przedstawicieli wiejskich organizacji pozarządowych, krajowych sieci obszarów wiejskich oraz lokalnych grup działania uczestniczyło ponad 400 osób z 41 krajów europejskich zarówno z Unii Europejskiej jak i spoza niej.

Spotkanie organizowały Europejska Sieć Lokalnych Grup Działania ELARD, Europejska Siec Wiejskich Organizacji Pozarządowych PREPARE oraz European Rural Community Alliance (ERCA) (Porozumienie Europejskich Społeczności Wiejskich?). Wśród uczestników znaleźli się liderzy wiejskich organizacji jak również przedstawiciele Komisji Europejskiej, Europejskiej Sieci Obszarów Wiejskich (ENRD) oraz przedstawiciele krajowej i regionalnych administracji .

Polska reprezentowana była przez Polską Sieć LGD (Piotr Sadłocha prezesa Zarządu) Forum Aktywizacji Obszarów Wiejskich (członek PREPARE) reprezentowane przez Ryszarda Kamińskiego prezesa oraz Ireneusza Kamińskiego. Instytut Rozwoju Wsi i Rolnictwa Polskiej Akademii Nauk reprezentował Łukasz Komorowski.

Ze strony Resortu Rolnictwa uczestniczyli Ryszard Zarudzki Podsekretarz Stanu oraz Joanna Gierulska Dyrektor Departamentu Rozwoju Obszarów Wiejskich.

Spotkanie odbywało się w kluczowym dla przyszłości rolnictwa i obszarów wiejskich momencie planowania nowej perspektywy budżetowej Unii Europejskiej, ale również w czasie przełomowych zmian w rolnictwie i na europejskiej wsi co podkreślali uczestnicy spoza UE.

W trakcie kilkudniowych obrad poruszano najważniejsze obecnie kwestie związane ze zmianami klimatu i ochroną środowiska, migracji i wyludniania się wsi, coraz trudniejszych relacji „miasto- wieś” miedzy „starymi i „nowymi” mieszkańcami wsi jak również miedzy rolnikami i mieszkańcami obszarów wiejskich. Podejmowano tematykę żywotności europejskiej wsi, tzw. rural proofing”, czyli dbania o interesy wsi na różnych poziomach zarzadzania państwami. Wiele uwagi poswiecono wyzwaniom związanym z tworzeniem tzw. „inteligentnych wsi” Smart Villages. Efektem trzydniowych rozmów, kilkudziesięciu warsztatów, wykładów i wizyt studyjnych było przyjęcie 9 listopada dokumentów końcowych i rekomendacji, które zebrane zostały w tzw. „Manifeście Europejskiego Parlamentu Wiejskiego 2019” oraz „Deklaracji mieszkańców wsi”

W Manifeście postuluje się miedzy innymi:

Przeciwdziałanie odpływowi wykształconych ludzi ze wsi, w tym szczególnie młodzieży
Zapewnienie właściwej reprezentacji społeczności wiejskich w kształtowaniu krajowych i europejskiej polityki.
konieczność zapewnienia odpowiednich, atrakcyjnych warunków życia na wsi i pracy dla młodego pokolenia
otwarte i innowacyjne partnerstwo między rządami a społeczeństwem obywatelskim, przedsiębiorcami i lokalnymi instytucjami
Manifest jest kontynuacją przyjętej w 2016 roku deklaracji Cork 2.0 oraz tzw. „Agendy dla Europejskiej Inteligentnej Wsi”
Pilne przeciwdziałania zmianom klimatu i wsparcie obszarów wiejskich, aby skutki tej polityki nie obciążały nadmiernie mieszkańców wsi
Uwzględnianie ważnej roli kobiet w we wszystkich aspektach życia wsi
Zapewnienie wsparcia dla grup społecznych zagrożonych wykluczeniem w tym szczególnie osób starszych i niesamodzielnych. Wsparcie takie i adekwatne usługi winny być zapewniane na poziomie lokalnym przy wsparciu wyższych poziomów administracji
Ochronę małych gospodarstw rodzinnych miedzy innymi poprzez odbiurokratyzowanie kierowanego do nich wsparcia
Zapewnienie edukacji podstawowej poprzez podtrzymywanie szkół wiejskich i edukacji na wyższych poziomach miedzy innymi poprzez skuteczną edukację na odległość.

78-600 Wałcz, ul. Dąbrowskiego 6 067 258-02-41 fundacjalw@poczta.onet.pl